Cảnh giác chấn thương thể thao mùa hè: điều vận động viên trẻ và người lớn cần biết
Mùa hè là thời điểm nhiều người, từ trẻ em đến người lớn, tham gia sôi nổi các môn thể thao như bóng chày, chạy bộ, các đội tuyển đi thi đấu xa hay trại hè thể thao. Tuy nhiên, cường độ vận động tăng cao trong thời gian này cũng khiến nguy cơ chấn thương tăng theo, ở mọi lứa tuổi. Theo bác sĩ Michael Stuart, chuyên khoa Chấn thương chỉnh hình tại Mayo Clinic Health System, một xu hướng đáng lo ngại hiện nay là tình trạng trẻ em tập luyện chuyên sâu một môn thể thao từ rất sớm (early sports specialization), khiến thời gian tập luyện và thi đấu của các em kéo dài hơn, kéo theo nguy cơ chấn thương cao hơn.
Dưới đây là những vấn đề sức khỏe thường gặp trong mùa thể thao mùa hè và cách nhận biết, xử trí theo khuyến nghị của bác sĩ Stuart.
Dấu hiệu cảnh báo bệnh do nhiệt cần chú ý ngay
Khi vận động trong thời tiết nóng, cơ thể có thể gặp các dấu hiệu cảnh báo bệnh do nhiệt (heat-related illness). Đây là những dấu hiệu cần được xử lý ngay lập tức:
- Không đổ mồ hôi
- Khát nước dữ dội
- Chóng mặt
- Đau đầu
- Thay đổi thị lực
Để phòng tránh, vận động viên nên bù nước đầy đủ trước, trong và sau khi vận động. Nước lọc là lựa chọn tốt nhất, có thể kết hợp thêm đồ uống bù điện giải khi vận động cường độ cao hoặc kéo dài.
Bong gân và căng cơ
Bong gân (thường gặp ở mắt cá chân, đầu gối, hông) và căng cơ (thường gặp ở vai) là những chấn thương phổ biến khi chơi thể thao mùa hè. Tình trạng căng cơ, căng gân thường xảy ra do vận động quá mức, dẫn đến viêm tại chỗ.
Cách điều trị được khuyến nghị bao gồm:
- Điều chỉnh hoạt động (giảm cường độ hoặc tạm ngừng môn thể thao gây chấn thương)
- Nghỉ ngơi
- Chườm đá
- Dùng thuốc giảm đau/kháng viêm không kê đơn
Vì sao trẻ em dễ bị chấn thương do vận động lặp lại quá mức
Chấn thương do vận động lặp lại quá mức (overuse injuries) là mối lo đặc biệt đối với vận động viên trẻ. Nguyên nhân là do sụn tăng trưởng (growth plates) trong xương của trẻ vẫn còn ở trạng thái mở, khiến các em dễ bị tổn thương hơn người lớn khi thực hiện lặp đi lặp lại cùng một động tác, đặc biệt khi tập chuyên sâu một môn thể thao từ sớm.
Khuyến nghị phòng ngừa chấn thương
Bác sĩ Stuart nhấn mạnh một số nguyên tắc phòng ngừa áp dụng cho vận động viên ở mọi lứa tuổi:
- Ngủ đủ giấc
- Ăn uống lành mạnh
- Giữ đủ nước
- Khởi động đúng cách trước khi vận động thể thao
Đây là những biện pháp đơn giản nhưng có vai trò quan trọng trong việc giảm nguy cơ chấn thương và giúp cơ thể phục hồi tốt hơn sau khi tập luyện hoặc thi đấu.
Nếu gặp các dấu hiệu cảnh báo nêu trên hoặc có triệu chứng chấn thương kéo dài, không cải thiện, người đọc nên đến gặp bác sĩ để được thăm khám và tư vấn cụ thể, thay vì tự chẩn đoán hoặc điều trị tại nhà.
Nguồn: Mayo Clinic Q&A: Watch out for summer sports injuries in youth and adult athletes — https://newsnetwork.mayoclinic.org/discussion/mayo-clinic-qa-watch-out-for-summer-sports-injuries-in-youth-and-adult-athletes/
Nguồn: Mayo Clinic